బోడసకుర్రులో దొమ్మేటి వారి మేడ చరిత్ర
స్థానికుల ప్రకారం సుమారు 200 సంవత్సరాల చరిత్ర ఉన్న దొమ్మేటి వారి మేడ బోడసకుర్రు గ్రామంలోని పాతకాలపు నిర్మాణాల్లో ఒకటిగా చెప్పబడుతోంది. ఈ మేడ గురించి అక్కడి స్థానికులను స్వయంగా కలిసి మాట్లాడి సమాచారాన్ని సేకరించాను. ఆ వివరాలను నా వీడియోలో కూడా రికార్డ్ చేశాను.
తరతరాలుగా ఈ మేడకు సంబంధించిన కుటుంబ జ్ఞాపకాలు, స్థానికంగా చెప్పుకునే విషయాలు కొనసాగుతున్నాయని గ్రామస్తులు తెలిపారు. పాతకాలపు ఇళ్ల నిర్మాణం, కుటుంబ జీవన విధానం మరియు గ్రామీణ సంప్రదాయాల గురించి తెలుసుకోవాలనుకునేవారికి ఈ ప్రదేశం ఆసక్తికరంగా ఉంటుంది.
గమనిక: “200 సంవత్సరాలు” అనేది స్థానికుల నుంచి నేను సేకరించిన సమాచారం ఆధారంగా ఈ కథనంలో ప్రస్తావిస్తున్నాను. దీనికి సంబంధించిన అధికారిక చారిత్రక పత్రం నాకు లభించినట్లు ఈ కథనంలో చెప్పడం లేదు.
బోడసకుర్రు గ్రామం గురించి
అమలాపురం–పాసర్లపూడి మార్గంలో గోదావరి పరిసరాలకు సమీపంగా ఉన్న బోడసకుర్రు బీఆర్ అంబేద్కర్ కోనసీమ జిల్లాలోని అల్లవరం మండలంలో ఉంది. గ్రామ పరిసరాల్లో గోదావరి, కొబ్బరి చెట్లు మరియు వ్యవసాయ భూములు కనిపిస్తాయి.
మీరు ఇచ్చిన వివరాల ప్రకారం, బోడసకుర్రు అల్లవరం నుంచి సుమారు 8 కి.మీ., అమలాపురం నుంచి సుమారు 5 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఇతర ప్రాంతాల నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులు మార్గం మరియు ప్రస్తుత రహదారి పరిస్థితులను మ్యాప్లో ముందుగా పరిశీలించుకోవడం మంచిది.
మేడ నిర్మాణం ఎలా ప్రారంభమైంది?
ఎవరు నిర్మించారు?
అమలాపురం నుంచి బోడసకుర్రు వైపు వెళ్లే హైవే రహదారి నుంచి కొంత దూరంలో దొమ్మేటి వారి మేడ కనిపిస్తుంది. ఈ మేడ గురించి తెలుసుకునేందుకు నేను అక్కడికి వెళ్లి దొమ్మేటి కుటుంబ సభ్యులతో స్వయంగా మాట్లాడి వివరాలను సేకరించాను.
కుటుంబ సభ్యులు తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, ఈ మేడను సుమారు 200 సంవత్సరాల క్రితం దొమ్మేటి వెంకట రెడ్డి గారు నిర్మించినట్లు తెలుస్తోంది. వారి వివరాల ప్రకారం, ఈ మేడలో సుమారు 50 గదులు, 50 గుమ్మాలు ఉండేవని, భవనం లోపల రెండు మండువా లోగిళ్లు ఉన్నాయని తెలిపారు. ఈ మేడ సుమారు 4 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో నిర్మించబడినట్లు కూడా కుటుంబ సభ్యులు వివరించారు.
ఆ కాలంలో ఇంత పెద్ద భవనాన్ని ఎలా నిర్మించారు, దాని గదుల అమరిక ఎలా ఉండేది, మండువా లోగిళ్లను ఏ విధంగా ఉపయోగించేవారు వంటి విషయాలు ఈ మేడ చరిత్రను మరింత ఆసక్తికరంగా మారుస్తాయి.
గమనిక: “200 సంవత్సరాలు”, “50 గదులు”, “50 గుమ్మాలు”, “4 ఎకరాలు” వంటి వివరాలు దొమ్మేటి కుటుంబ సభ్యులు నాకు ప్రత్యక్షంగా తెలిపిన సమాచారం ఆధారంగా ఈ కథనంలో పేర్కొంటున్నాను.
దొమ్మేటి వంశ పరంపర – గ్రామానికి చేసిన సేవలు
దొమ్మేటి వెంకటరెడ్డి గారి జీవితం, ఆయన చేసిన సేవలకు సంబంధించిన అనేక విషయాలను కుటుంబ సభ్యులు మరియు వారసులు నాకు ప్రత్యక్షంగా వివరించారు. వారి ద్వారా తెలుసుకున్న వివరాల ప్రకారం, వెంకటరెడ్డి గారు బోడసకుర్రు గ్రామానికి చెందిన ప్రముఖ వ్యక్తిగా గుర్తింపు పొందారు.
వెంకటరెడ్డి గారి బాల్యం, బర్మా ప్రయాణం
కుటుంబ సభ్యులు తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, దొమ్మేటి వెంకటరెడ్డి గారు 1853లో బోడసకుర్రులో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి వెంకటస్వామి, తల్లి అచ్చమ్మ గారు అని కుటుంబ వివరాల్లో పేర్కొన్నారు.
ఆ కాలంలో ఉపాధి, వ్యాపారం కోసం కోనసీమ ప్రాంతానికి చెందిన అనేక మంది బర్మా ప్రాంతానికి వెళ్లేవారని కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు. అదే విధంగా 1880 ప్రాంతంలో వెంకటరెడ్డి గారు వ్యాపార నిమిత్తం బర్మాకు వెళ్లినట్లు వారు వివరించారు.
అక్కడ ఆయన షిప్పింగ్ వ్యాపారంలో అభివృద్ధి సాధించినట్లు కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు. వ్యాపారంలో స్థిరపడిన తర్వాత ఉపాధి కోసం బర్మాకు వెళ్లిన తెలుగు వారితో పాటు ఇతరులకు కూడా సహాయం చేసేవారని వారు చెప్పారు.
బర్మాలో విద్య, సామాజిక సేవలు
కుటుంబ సభ్యులు చెప్పిన వివరాల ప్రకారం, బ్రిటిష్ పాలన కాలంలో బర్మాలో వెంకటరెడ్డి గారు పలు సామాజిక కార్యక్రమాలకు సహకరించారు. ముఖ్యంగా వయోజన విద్యకు సంబంధించిన పాఠశాలల ఏర్పాటుకు కృషి చేసినట్లు వారు తెలిపారు.
అలాగే బర్మాలో రామాలయం నిర్మాణానికి కూడా ఆయన సహకరించినట్లు కుటుంబ సభ్యుల ద్వారా తెలిసింది. అక్కడ నివసిస్తున్న తెలుగు ప్రజలతో కలిసి కాళీమాత ఉత్సవాలను నిర్వహించేవారని కూడా వారు వివరించారు.
కోనసీమలో చేసిన సేవలు
బర్మాలో వ్యాపార కార్యకలాపాలతో పాటు స్వగ్రామ ప్రాంతంలో కూడా వెంకటరెడ్డి గారు పలు కార్యక్రమాలకు సహకరించినట్లు కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు.
వారి వివరాల ప్రకారం, అమలాపురంలో ఒక లైబ్రరీ ఏర్పాటుకు, అలాగే పేరూరులో 1906లో పాఠశాల నిర్మాణానికి ఆయన సహకరించారు. ఆ పాఠశాల నిర్వహణ కోసం 46 ఎకరాల భూమిని రాసిచ్చినట్లు కుటుంబ సభ్యులు వివరించారు.
బోడసకుర్రు గ్రామంలో కూడా కులమతాలకు అతీతంగా అవసరమైన వారికి సహాయం చేసేవారని వారి కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు.
బోడసకుర్రు ప్రజల జ్ఞాపకాల్లో వెంకటరెడ్డి
“ఈ మేడను సందర్శించిన సమయంలో స్థానికులతో మాట్లాడినప్పుడు, వెంకటరెడ్డి గారి గురించి మరియు ఆయన చేసిన సేవల గురించి పలువురు స్థానికులు వివరించారు.”
శెట్టిబలిజ సమాజానికి సంబంధించిన సేవలు
వెంకటరెడ్డి గారి సామాజిక సేవలకు సంబంధించి శెట్టిబలిజ సమాజంలో కూడా ఆయనకు ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉందని కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు.
కుటుంబం ద్వారా నాకు తెలిసిన వివరాల ప్రకారం, ఆ కాలంలో కళ్ళుగీత కార్మికులను సూచించడానికి ఉపయోగించిన కొన్ని పిలుపులు తమ సమాజానికి అవమానకరంగా ఉన్నాయని భావించిన నేపథ్యంలో, సమాజాన్ని ఒకతాటిపైకి తీసుకురావడానికి వెంకటరెడ్డి గారు కృషి చేసినట్లు వారు వివరించారు.
“శెట్టిబలిజ” అనే పేరును ప్రభుత్వ రికార్డుల్లో ఉపయోగించేందుకు ఆయన కృషి చేశారని కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు. ఈ కారణంగా తరువాతి తరాల్లో కూడా ఆయనను గౌరవంగా గుర్తుచేసుకుంటున్నారని వారు చెప్పారు.
కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఆయన విగ్రహాలను ఏర్పాటు చేసి ఆయన సేవలను స్మరించుకుంటున్నారని కూడా కుటుంబ సభ్యులు వివరించారు.
బ్రిటిష్ పాలన కాలంలోనే విద్య ప్రాముఖ్యతను గుర్తించిన దొమ్మేటి వెంకటరెడ్డి గారు, తమ ప్రాంతంలో ఉన్నత విద్యకు తగిన అవకాశాలు పరిమితంగా ఉన్న సమయంలో పాఠశాల నిర్మాణానికి తన వంతు కృషి చేసినట్లు కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు.
కుటుంబ సభ్యులు తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, పేరూరు గ్రామంలో పాఠశాల నిర్మాణానికి దొమ్మేటి వెంకటరెడ్డి గారు స్వంతంగా ఖర్చు చేశారు. పాఠశాల నిర్వహణకు అవసరమైన సహాయం అందించడంతో పాటు, దాని పోషణ కోసం 46 ఎకరాల భూమిని పాఠశాలకు ఇచ్చినట్లు వారు తెలిపారు.
పేరూరు గ్రామంలోని పాత పాఠశాల
బోడసకుర్రు నుంచి ప్రస్తుతం హైవే పక్కన ఉన్న అకిరా హాస్పిటల్ సమీపంలోని రహదారి ద్వారా పేరూరు గ్రామం వైపు వెళితే, దొమ్మేటి వెంకటరెడ్డి గారు నిర్మించిన పాఠశాల కనిపిస్తుంది.
ఈ పాఠశాల చరిత్ర గురించి తెలుసుకోవడానికి నేను అక్కడికి వెళ్లి పాఠశాల సిబ్బందితో కూడా మాట్లాడాను. 1906 నుంచి ఈ పాఠశాలతో అనుబంధం ఉన్న విద్యార్థుల్లో పలువురు తరువాత ఉన్నత విద్యను అభ్యసించి వివిధ రంగాల్లో స్థిరపడినట్లు హెడ్మాస్టర్ గారు తెలిపారు.
పాత విద్యార్థులు కూడా పాఠశాలతో తమ అనుబంధాన్ని కొనసాగిస్తూ, అవసరమైన మౌలిక సదుపాయాల ఏర్పాటుకు సహకరిస్తున్నారని హెడ్మాస్టర్ గారు వివరించారు.
ఇప్పటికీ కొనసాగుతున్న సహాయం
దొమ్మేటి కుటుంబానికి చెందిన వారసులు ఇప్పటికీ విద్యార్థులకు పుస్తకాలు మరియు అవసరమైన సహాయాన్ని అందిస్తున్నారని కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు. పాఠశాల విద్యార్థులకు సహాయం చేయడం ద్వారా కుటుంబం తమ పూర్వీకుల సేవా సంప్రదాయాన్ని కొనసాగిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది.
ప్రస్తుతం పాఠశాలలో తరగతి గదుల పర్యవేక్షణకు CCTV కెమెరాలు, సౌండ్ సిస్టమ్ వంటి సదుపాయాలు ఉన్నాయని హెడ్మాస్టర్ గారు తెలిపారు. పాత చరిత్ర కలిగిన ఈ పాఠశాల ప్రస్తుతం కూడా విద్యార్థులకు సేవలు అందించడం ఈ కథనంలో ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించదగిన అంశం.
గమనిక: 1906 లో పాఠశాల ప్రారంభం, 46 ఎకరాల భూమి, పాఠశాలను ఎవరు నిర్మించారు వంటి చారిత్రక వివరాలు కుటుంబ సభ్యులు మరియు పాఠశాల సిబ్బంది నాకు తెలిపిన సమాచారం పై ఆధారపడి ఉన్నాయి.
ముగింపు
బోడసకుర్రులోని దొమ్మేటి వారి మేడ కేవలం ఒక పాత భవనం మాత్రమే కాకుండా, ఆ కుటుంబ చరిత్రతో పాటు గ్రామీణ జీవన విధానం, అప్పటి నిర్మాణ పద్ధతుల గురించి తెలుసుకునే అవకాశం కల్పించే ఒక ఆసక్తికరమైన ప్రదేశం. కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడినప్పుడు ఈ మేడకు సంబంధించిన అనేక పాత జ్ఞాపకాలు, కుటుంబ చరిత్రకు సంబంధించిన వివరాలను తెలుసుకునే అవకాశం నాకు లభించింది.
సుమారు 200 సంవత్సరాల చరిత్ర ఉన్నట్లు కుటుంబ సభ్యులు తెలిపిన ఈ మేడ, పాతకాలంలో ఇలాంటి పెద్ద ఇళ్లను ఎలా నిర్మించేవారు, వాటిలో మండువా లోగిళ్లు, గదులు వంటి నిర్మాణాలు ఎలా ఉండేవి అనే విషయాలను తెలుసుకోవాలనుకునేవారికి ఆసక్తిని కలిగిస్తుంది.
ఇలాంటి పాత భవనాలను కాపాడుకోవడం ద్వారా వాటికి సంబంధించిన చరిత్ర, కుటుంబ జ్ఞాపకాలు మరియు అప్పటి నిర్మాణ శైలిని భవిష్యత్ తరాలకు పరిచయం చేయవచ్చు. దొమ్మేటి వారి మేడకు సంబంధించిన మరిన్ని వివరాలను నేను అక్కడి కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడి సేకరించిన సమాచారంతో పాటు వీడియోలో కూడా చూపించాను.
కోనసీమ సంప్రదాయ వంటకాల గురించి చదవండి
కోనసీమ ప్రాంతంలోని సంప్రదాయ వంటకాలు, స్థానిక రుచుల గురించి తెలుసుకోవాలనుకుంటే మా వెబ్సైట్లోని అంబాజీపేట పొట్టిక్కలు కథనాన్ని కూడా చదవవచ్చు.
🎥 దొమ్మేటి వారి మేడ వీడియో
దొమ్మేటి వారి మేడను నేను స్వయంగా సందర్శించి, కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడి సేకరించిన వివరాలను వీడియోలో కూడా చూపించాను.







